Geldt de EUDR voor uw onderneming? Begin bij het begin
Bijgewerkt op: 23 sep
Werkt u met EUDR-producten? Lees welke regels voor uw onderneming kunnen gelden en wat u moet organiseren.
Niet iedere onderneming heeft dezelfde verplichtingen
De EUDR vraagt niet van iedere onderneming hetzelfde. Welke verplichtingen gelden, hangt samen met uw producten, activiteiten, rol in de keten en ondernemingsgrootte. Samen bepalen deze factoren welke regels en verplichtingen voor uw onderneming relevant zijn.
In dit artikel
Geldt de EUDR voor uw producten en activiteiten?
Dat een product cacao, koffie, hout of een andere EUDR-grondstof bevat, betekent niet automatisch dat het product onder de EUDR valt. Ook als een product eronder valt, zijn de verplichtingen niet voor iedere onderneming hetzelfde.
Daarom moet u weten om welke producten het gaat, wat uw onderneming ermee doet, welke rol u in de keten heeft en welke ondernemingscategorie geldt. Samen bepaalt dit welke verplichtingen voor uw onderneming gelden. Die beoordeling is nu relevant, ook als de EUDR-verplichtingen voor uw onderneming pas later ingaan.
Welke producten vallen onder de EUDR?
De Europese ontbossingsverordening (EUDR) moet voorkomen dat bepaalde producten die verband houden met ontbossing of bosdegradatie op de Europese markt komen of vanuit de EU worden geëxporteerd.
De EUDR gaat over zeven grondstoffen: runderen, cacao, koffie, oliepalm, rubber, soja en hout.
Maar niet ieder product met een van deze grondstoffen valt automatisch onder de EUDR. Daarvoor moet u kijken naar bijlage I bij de EUDR. Daarin staan de relevante producten, gekoppeld aan officiële goederencodes (GN-codes).
Zo kan chocolade onder de EUDR vallen, terwijl een chocoladekoekje niet automatisch onder de verordening valt omdat het cacao bevat. Het concrete product en de bijbehorende GN-code zijn bepalend.
Let op: de producielijst is gewijzigd. Op 17 september 2026 is Gedelegeerde Verordening (EU) 2026/2102 gepubliceerd. Deze wijziging van bijlage I bij de EUDR is op 18 september 2026 in werking getreden. Controleer daarom altijd de actuele productlijst en de bijbehorende GN-code en ga niet zonder meer uit van oudere EUDR-overzichten. Voor een aantal nieuw toegevoegde producten geldt de EUDR pas vanaf 30 december 2027.
Welke rol heeft uw onderneming en wat moet u doen?
Valt een product onder de EUDR? Dan is de volgende vraag: wat doet uw onderneming met dat product?
Operator
Een onderneming die in het kader van een handelsactiviteit een relevant product voor het eerst op de EU-markt brengt of uitvoert en daarbij niet als downstream operator kwalificeert. Denk bijvoorbeeld aan een onderneming die zelf een relevant product van buiten de EU importeert.
In hoofdlijnen: due diligence uitvoeren voordat het product op de markt wordt gebracht of wordt uitgevoerd. Is geen of slechts een verwaarloosbaar risico op niet-naleving vastgesteld, dan dient de operator een zorgvuldigheidsverklaring (due diligence statement, DDS) in.
Micro or small primary operator
Een natuurlijke persoon of micro- of kleine onderneming die in een laagrisicoland is gevestigd, daar zelf de relevante grondstof produceert en het relevante product zelf op de EU-markt brengt of uitvoert.
In hoofdlijnen: ook deze operator voert due diligence uit, maar voor deze categorie geldt een vereenvoudigd regime. In beginsel wordt een eenmalige vereenvoudigde aangifte ingediend in plaats van afzonderlijke DDS'en. Als de vereiste informatie al beschikbaar is in een daarvoor bestemd wettelijk systeem of databank, kan onder de voorwaarden van de EUDR een uitzondering gelden op het zelf indienen van deze aangifte.
SME downstream operator of trader
Een onderneming die als SME kwalificeert en relevante producten verder verwerkt of doorverkoopt, nadat deze producten eerder in de keten onder een DDS of vereenvoudigde aangifte zijn gebracht.
In hoofdlijnen: geen eigen due diligence uitvoeren en geen DDS indienen. Wel de voorgeschreven informatie over leveranciers en afnemers verzamelen en minimaal vijf jaar bewaren. Krijgt de onderneming informatie dat een product dat zij al op de markt heeft gebracht of aangeboden mogelijk niet aan de EUDR voldoet, dan moet zij de bevoegde autoriteiten en de afnemers aan wie zij het product heeft geleverd informeren.
Non-SME downstream operator of trader
Een onderneming die niet als SME kwalificeert en relevante producten verder verwerkt of doorverkoopt, nadat deze producten eerder in de keten onder een DDS of vereenvoudigde aangifte zijn gebracht.
In hoofdlijnen: geen eigen due diligence uitvoeren en geen DDS indienen. Wel de voorgeschreven informatie over leveranciers en afnemers verzamelen en minimaal vijf jaar bewaren. Daarnaast moet de onderneming zich in het EUDR Information System registreren voordat zij relevante producten in de handel brengt, op de markt aanbiedt of uitvoert.
Krijgt de onderneming informatie over mogelijke niet-naleving, dan gelden meldingsverplichtingen. Bij concrete aanwijzingen moet zij vóór het in de handel brengen, aanbieden of uitvoeren bovendien controleren of due diligence is uitgevoerd en geen of slechts een verwaarloosbaar risico is vastgesteld.
Eén onderneming kan voor verschillende producten verschillende rollen hebben. Een groothandel kan bijvoorbeeld trader zijn voor producten die zij binnen de EU inkoopt, maar operator voor producten die zij zelf importeert.
Hoe weet u of u de eerste partij verderop in de keten bent?
Krijgt u van uw leverancier een DDS-referentienummer of het identificatienummer van een vereenvoudigde aangifte? Dan mag u er volgens de Europese Commissie van uitgaan dat uw leverancier de upstream operator of micro or small primary operator is en dat u de eerste downstream partij bent.
U hoeft dit niet zelf vast te stellen of uw leverancier om deze nummers te vragen. De upstream partij moet deze aan de eerste afnemer verderop in de keten doorgeven. De eerste downstream partij bewaart de ontvangen referentie- of identificatienummers minimaal vijf jaar.
Maakt de grootte van uw onderneming verschil?
Ja. De grootte van uw onderneming kan bepalen welke verplichtingen voor u gelden en vanaf wanneer.
Een onderneming valt niet automatisch buiten de EUDR omdat zij zichzelf als klein beschouwt. Ook is niet ieder klein bedrijf een micro or small primary operator. Voor die bijzondere categorie gelden specifieke voorwaarden, onder meer over de omvang van de onderneming, de productie van de relevante grondstof en het land waar de onderneming is gevestigd.
De ondernemingscategorie moet daarom worden vastgesteld aan de hand van de criteria uit de regelgeving.
Wanneer gaat de EUDR voor uw onderneming gelden?
De belangrijkste EUDR-verplichtingen gelden in beginsel vanaf 30 december 2026.
Voor marktdeelnemers die uiterlijk op 31 december 2024 waren gevestigd als natuurlijke persoon of als micro- of kleine onderneming, geldt voor de meeste producten een latere datum: 30 juni 2027. Voor producten die al onder de eerdere Europese houtverordening vielen, geldt deze latere datum niet.
Ook als 30 juni 2027 voor uw onderneming geldt, moet u nu weten óf de EUDR voor u geldt en wat u moet voorbereiden. Voor ondernemingen waarvoor 30 december 2026 geldt, is die voorbereiding inmiddels urgent.
Waar moet een product aan voldoen?
Een relevant product mag alleen op de markt worden gebracht, op de markt worden aangeboden of worden geëxporteerd als het:
ontbossingsvrij is;
is geproduceerd volgens de relevante wetgeving van het land van productie;
is gedekt door een zorgvuldigheidsverklaring (DDS) of, waar de EUDR dat voorschrijft, een vereenvoudigde verklaring.
De EUDR gaat dus niet alleen over ontbossing. Bij de relevante wetgeving van het productieland gaat het onder meer om regels over grondgebruik, milieubescherming, rechten van derden, arbeidsrechten, mensenrechten, belastingen, corruptiebestrijding, handel en douane. Alleen weten waar een product vandaan komt, is daarom niet genoeg.
Wat betekent dit voor een operator?
Is uw onderneming voor een product operator? Dan moet u in beginsel zelf beoordelen of het product aan deze voorwaarden voldoet voordat u het op de markt brengt of exporteert. Daarvoor schrijft de EUDR een zorgvuldigheidsprocedure voor.
Informatie verzamelen - U verzamelt de informatie die nodig is over het product, de herkomst, de productie en de keten.
Risico beoordelen - U controleert en beoordeelt deze informatie. Is er een risico dat het product niet aan de EUDR voldoet?
Risico beperken - Is het risico meer dan verwaarloosbaar? Dan moet u aanvullende maatregelen nemen voordat u het product op de markt brengt of uitvoert.
Voor producten uit laagrisicolanden kan onder de voorwaarden van de EUDR een vereenvoudigde zorgvuldigheidsprocedure gelden. Dan zijn risicobeoordeling en risicobeperking in beginsel niet nodig, tenzij relevante informatie op een risico wijst.
Welke informatie heeft een operator daarvoor nodig?
De EUDR vraagt onder meer om informatie over:
het product en de hoeveelheid;
het land van productie;
leveranciers en afnemers;
de locatie van de productiepercelen;
het onbossingsvrije karakter van het product;
naleving van de relevante wetgeving van het productieland.
De operator moet de informatie controleren en beoordelen. Gegevens verzamelen alleen is dus niet voldoende.
Wanneer komen processen en systemen in beeld?
Processen en software kunnen helpen bij het verzamelen, controleren en vastleggen van EUDR-informatie. Maar pas als duidelijk is welke verplichtingen voor uw onderneming gelden, weet u welke ondersteuning nodig is. Maar pas als duidelijk is welke verplichtingen voor uw onderneming gelden, weet u welke ondersteuning nodig is. Een systeem ondersteunt de uitvoering. Het bepaalt niet welke EUDR-regels op uw onderneming en producten van toepassing zijn.
Wat moet iedere onderneming nu al doen?
Bepaal nu of de EUDR voor uw onderneming geldt, ook als uw verplichtingen pas later ingaan.
Welke van onze producten kunnen onder de EUDR vallen?
Wat doen wij met deze producten en welke rol hebben wij daarbij?
Vanaf wanneer gelden welke verplichtingen voor onze onderneming?
Welke informatie, processen, verantwoordelijkheden en systemen hebben wij daarvoor nodig?
Wat betekent de EUDR voor uw onderneming?
DUFINCO helpt organisaties om vast te stellen welke EUDR-regels op hun producten en activiteiten van toepassing zijn en deze te vertalen naar een werkbare implementatie.
Wilt u weten wat de EUDR voor uw onderneming betekent? Neem contact op via info@dufinco.nl of bel 06 512 47 217.
Dit artikel is gebaseerd op de stand van de EUDR en de beschikbare Europese guidance per 16 september 2026.
